Nhiều người cho rằng cúm mùa chỉ là một đợt cảm lạnh thông thường và có thể tự khỏi sau vài ngày. Tuy nhiên, trên thực tế, cúm mùa là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus cúm gây ra, có khả năng lây lan nhanh và tiềm ẩn nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được theo dõi và xử trí đúng cách.
Đặc biệt, thời điểm giao mùa hoặc những ngày mưa kéo dài là điều kiện thuận lợi để virus cúm phát triển và lây nhiễm trong cộng đồng.
Cúm mùa là gì?
Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus cúm Influenza gây ra. Bệnh có thể xuất hiện quanh năm nhưng thường gia tăng vào những thời điểm thời tiết thay đổi, đặc biệt là giai đoạn giao mùa hoặc những tháng mưa kéo dài.
Virus cúm lây truyền chủ yếu qua các giọt bắn đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Ngoài ra, virus cũng có thể tồn tại trên một số bề mặt như tay nắm cửa, điện thoại, bàn ghế hoặc đồ dùng cá nhân. Khi chạm vào các bề mặt này rồi đưa tay lên mắt, mũi hoặc miệng, nguy cơ lây nhiễm sẽ tăng lên đáng kể.
Do khả năng lây lan nhanh, chỉ một trường hợp mắc bệnh cũng có thể làm bùng phát nhiều ca bệnh trong gia đình, trường học hoặc nơi làm việc nếu không có biện pháp phòng ngừa phù hợp.
Vì sao mùa mưa làm tăng nguy cơ mắc cúm?
Mùa mưa tạo ra nhiều điều kiện thuận lợi cho các tác nhân gây bệnh đường hô hấp phát triển và lây lan. Sự thay đổi đột ngột của nhiệt độ, độ ẩm không khí tăng cao cùng với những cơn mưa kéo dài khiến cơ thể khó thích nghi, đặc biệt ở trẻ em và người cao tuổi.
Bên cạnh đó, nhiều người có xu hướng ở trong không gian kín để tránh mưa. Môi trường ít thông thoáng làm tăng khả năng tiếp xúc với virus và tạo điều kiện cho bệnh lây lan nhanh hơn trong cộng đồng.
Khi cơ thể mệt mỏi, thiếu ngủ hoặc chế độ dinh dưỡng không được đảm bảo, sức đề kháng cũng có thể suy giảm. Đây là yếu tố khiến nguy cơ mắc cúm và các bệnh hô hấp khác tăng cao trong mùa mưa.
Cúm mùa trong mùa mưa: Chủ động nhận biết, phòng ngừa hiệu quả và tránh biến chứng
Dấu hiệu nhận biết cúm mùa
Cúm mùa thường khởi phát đột ngột và có biểu hiện rõ rệt hơn cảm lạnh thông thường. Người bệnh có thể xuất hiện một hoặc nhiều triệu chứng sau:
- Sốt từ 38°C trở lên, đôi khi kèm theo rét run.
- Ho khan hoặc ho có đờm.
- Đau họng.
- Nghẹt mũi hoặc chảy nước mũi.
- Đau đầu.
- Đau nhức cơ và toàn thân.
- Mệt mỏi, uể oải kéo dài.
- Chán ăn.
Ở trẻ nhỏ, bệnh có thể đi kèm tình trạng quấy khóc, bú kém, ngủ không yên giấc hoặc rối loạn tiêu hóa. Mặc dù phần lớn trường hợp sẽ cải thiện sau khoảng một tuần, người bệnh không nên chủ quan nếu triệu chứng kéo dài hoặc diễn tiến nặng hơn.
Cúm mùa khác gì với cảm lạnh thông thường?
Nhiều người thường nhầm lẫn giữa cúm mùa và cảm lạnh do cả hai đều gây ảnh hưởng đến đường hô hấp. Tuy nhiên, đây là hai tình trạng khác nhau.
Cảm lạnh thường có biểu hiện nhẹ, chủ yếu là hắt hơi, sổ mũi hoặc đau họng thoáng qua. Người bệnh vẫn có thể sinh hoạt gần như bình thường và ít khi xuất hiện sốt cao.
Ngược lại, cúm mùa thường khởi phát đột ngột với tình trạng sốt cao, đau nhức cơ thể, mệt mỏi nhiều và ảnh hưởng rõ rệt đến sinh hoạt hằng ngày.
Việc phân biệt đúng giữa cúm mùa và cảm lạnh giúp người bệnh có hướng theo dõi phù hợp, đồng thời phát hiện sớm những dấu hiệu cảnh báo cần thăm khám.
Những ai có nguy cơ cao khi mắc cúm mùa?
Cúm mùa có thể gặp ở mọi lứa tuổi. Tuy nhiên, không phải ai cũng có nguy cơ gặp biến chứng như nhau.
- Trẻ em dưới 5 tuổi thường có hệ miễn dịch chưa hoàn thiện nên dễ mắc bệnh và dễ diễn tiến nặng hơn người lớn.
- Người cao tuổi lại có sức đề kháng suy giảm theo tuổi tác, khiến khả năng chống lại virus kém hiệu quả hơn.
- Phụ nữ mang thai, người mắc bệnh tim mạch, đái tháo đường, hen phế quản hoặc các bệnh lý mạn tính khác cũng là nhóm cần được theo dõi sát.
Khi mắc cúm, các đối tượng này có nguy cơ xuất hiện biến chứng cao hơn và thời gian hồi phục thường kéo dài hơn.
Biến chứng của cúm mùa không nên chủ quan
Phần lớn trường hợp cúm mùa có thể tự hồi phục sau vài ngày đến một tuần. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, virus cúm có thể gây tổn thương đường hô hấp hoặc làm suy giảm khả năng bảo vệ tự nhiên của cơ thể, tạo điều kiện cho các tác nhân khác tấn công.
Hậu quả là người bệnh có thể gặp các biến chứng như viêm phổi, viêm phế quản, viêm tai giữa hoặc làm nặng thêm các bệnh lý nền đang có.
Đối với trẻ nhỏ, người cao tuổi và người mắc bệnh mạn tính, nguy cơ biến chứng thường cao hơn. Đây cũng là lý do người bệnh không nên chủ quan khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ cúm mùa.
Khi nào cần thăm khám?
Người bệnh nên chủ động thăm khám khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo như:
- Sốt cao kéo dài trên 48 giờ. Khó thở hoặc cảm giác hụt hơi.
- Đau tức ngực.
- Ho nhiều, đờm đặc hoặc đổi màu bất thường.
- Mệt lả, ăn uống kém.
- Triệu chứng không cải thiện hoặc ngày càng nặng hơn.
Đối với trẻ nhỏ, cần đặc biệt lưu ý khi trẻ bỏ bú, ngủ li bì, quấy khóc liên tục hoặc có biểu hiện khó thở. Việc thăm khám sớm giúp đánh giá chính xác tình trạng bệnh và giảm nguy cơ biến chứng.
Phòng ngừa cúm mùa như thế nào?
Cúm mùa có khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng, đặc biệt tại trường học, nơi làm việc, khu dân cư đông người hoặc trong các gia đình có trẻ nhỏ. Tuy nhiên, nguy cơ mắc bệnh có thể giảm đáng kể nếu chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa dưới đây.
Tiêm vắc xin cúm hằng năm
Tiêm vắc xin là biện pháp phòng ngừa cúm hiệu quả nhất hiện nay. Virus cúm liên tục biến đổi theo từng năm, vì vậy việc tiêm nhắc lại hằng năm giúp cơ thể duy trì khả năng bảo vệ trước các chủng virus đang lưu hành.
Những đối tượng nên ưu tiên tiêm phòng gồm:
- Trẻ em từ 6 tháng tuổi trở lên
- Người cao tuổi
- Phụ nữ mang thai
- Người mắc bệnh mạn tính như đái tháo đường, hen phế quản, bệnh tim mạch
- Nhân viên y tế và những người thường xuyên tiếp xúc với nhiều người
Giữ vệ sinh cá nhân đúng cách
Virus cúm có thể tồn tại trên tay và nhiều bề mặt thường xuyên tiếp xúc. Việc giữ vệ sinh cá nhân giúp hạn chế nguy cơ lây nhiễm.
- Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch
- Sử dụng dung dịch sát khuẩn tay khi không có điều kiện rửa tay
- Tránh đưa tay lên mắt, mũi, miệng khi chưa vệ sinh sạch
- Che miệng và mũi bằng khăn giấy hoặc khuỷu tay khi ho, hắt hơi
- Hạn chế tiếp xúc với nguồn lây
Ngoài ra, người mắc cúm có thể lây bệnh cho người khác từ trước khi xuất hiện triệu chứng và trong nhiều ngày sau đó. vì vậy, để giảm nguy cơ lây nhiễm:
- Đeo khẩu trang khi đến nơi đông người hoặc khi có dịch bệnh lưu hành
- Hạn chế tiếp xúc gần với người đang có triệu chứng sốt, ho, đau họng
- Chủ động nghỉ ngơi tại nhà khi mắc bệnh để tránh lây lan cho người khác
- Vệ sinh các bề mặt thường xuyên tiếp xúc như điện thoại, tay nắm cửa, bàn làm việc,…
Tăng cường đề kháng tự nhiên
Một hệ miễn dịch khỏe mạnh giúp cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh hiệu quả hơn.
- Ăn đa dạng thực phẩm, tăng cường rau xanh và trái cây tươi
- Uống đủ nước mỗi ngày
- Ngủ đủ giấc và duy trì thời gian nghỉ ngơi hợp lý
- Tập luyện thể dục điều độ
- Hạn chế thức khuya, căng thẳng kéo dài
Giữ ấm cơ thể khi thời tiết thay đổi
Trong giai đoạn giao mùa hoặc những ngày mưa kéo dài, nhiệt độ và độ ẩm thay đổi thất thường có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh đường hô hấp. Lúc này, cần chú ý:
- Giữ ấm vùng cổ, ngực và bàn chân khi trời lạnh
- Thay quần áo khô ngay sau khi bị ướt mưa
- Hạn chế ngồi lâu trong môi trường điều hòa quá lạnh
- Đảm bảo không gian sống thông thoáng, sạch sẽ
Chủ động bảo vệ sức khỏe gia đình trong mùa mưa
Cúm mùa là bệnh hô hấp phổ biến nhưng không nên xem nhẹ. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo, theo dõi sát diễn tiến bệnh và thực hiện các biện pháp phòng ngừa phù hợp sẽ giúp giảm nguy cơ biến chứng cũng như hạn chế lây lan trong cộng đồng.
Khi xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ cúm mùa hoặc các vấn đề hô hấp kéo dài, người bệnh nên chủ động thăm khám tại các cơ sở y tế để được tư vấn và đánh giá kịp thời. Nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường, điều trị đúng và phòng bệnh chủ động luôn là những yếu tố quan trọng giúp bảo vệ sức khỏe cho bản thân và những người thân trong gia đình.
- Nắng nóng kéo dài: Đừng chủ quan với huyết áp và tim mạch
- Dùng điều hoà sai cách – Dễ viêm họng viêm xoang mùa nắng nóng
- Cách phòng bệnh tiêu hoá mùa hè: 6 nguyên tắc đơn giản nhưng nhiều người bỏ qua
- Bệnh mùa nắng nóng thường gặp và làm sao để bảo vệ sức khoẻ giữa những ngày oi bức
- Sốt xuất huyết đang vào mùa: những dấu hiệu không nên chủ quan
—
PHÒNG KHÁM ĐA KHOA QUỐC TẾ VIỆT HEALTHCARE
Địa chỉ: 10 – 16 – 18 Lý Thường Kiệt, Phường Diên Hồng, Thành phố Hồ Chí Minh
- Email: viethealthcareclinic@gmail.com
- Website: www.viethealthcareclinic.com
- Hotline: 0776757879 – 0795787879
“Sức khoẻ tốt là chìa khoá cho cuộc sống chất lượng. Đặt lịch chăm sóc sức khoẻ ngay hôm nay!”
