Nhiều người cho rằng thời tiết nắng nóng chỉ gây khó chịu, mất nước hoặc mệt mỏi tạm thời. Tuy nhiên, nhiệt độ tăng cao kéo dài thực tế có thể ảnh hưởng trực tiếp đến huyết áp, tim mạch và làm tăng nguy cơ biến cố nguy hiểm, đặc biệt ở người lớn tuổi hoặc người có bệnh nền.

Vậy thời tiết nắng nóng tác động đến tim mạch như thế nào? Những ai cần đặc biệt lưu ý? Và làm sao để bảo vệ sức khỏe trong những ngày oi bức kéo dài? Hãy cùng Việt Healthcare tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây.

Vì sao nắng nóng khiến tim mạch phải hoạt động nhiều hơn?

Cơ thể con người luôn cố gắng duy trì nhiệt độ ổn định. Khi môi trường bên ngoài quá nóng, cơ thể sẽ tự điều chỉnh bằng cách tăng tiết mồ hôi và giãn mạch máu dưới da để tỏa nhiệt.

Quá trình này khiến tim phải làm việc nhiều hơn để bơm máu lưu thông khắp cơ thể. Nếu thời tiết nắng nóng kéo dài, hệ tim mạch có thể bị “quá tải”, đặc biệt ở những người vốn đã có bệnh nền. Ngoài ra, việc đổ nhiều mồ hôi còn khiến cơ thể mất nước và điện giải. Khi lượng nước trong cơ thể giảm, máu có xu hướng cô đặc hơn, tim phải hoạt động mạnh hơn để duy trì tuần hoàn.

Đây là lý do nhiều người cảm thấy: tim đập nhanh, chóng mặt, hụt hơi, huyết áp thay đổi thất thường,… Nhiều trường hợp nghĩ rằng chỉ cần nghỉ ngơi là sẽ tự khỏi. Tuy nhiên nếu các triệu chứng này kéo dài hoặc xuất hiện thường xuyên, đó có thể là dấu hiệu cảnh báo tim mạch không nên chủ quan.

Nắng nóng ảnh hưởng đến huyết áp như thế nào?

Thời tiết nóng có thể khiến huyết áp thay đổi theo nhiều hướng khác nhau. Ở một số người, mạch máu giãn ra để thoát nhiệt khiến huyết áp bị hạ xuống. Người bệnh có thể cảm thấy: Choáng váng, mệt lả, ngất,…

Ngược lại, ở người có bệnh tăng huyết áp hoặc bệnh tim mạch, cơ thể phản ứng với stress nhiệt có thể khiến huyết áp tăng cao bất thường. Việc huyết áp dao động liên tục trong thời gian ngắn có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ, nhồi máu cơ tim, rối loạn nhịp tim, suy tim,…

Điều này đặc biệt nguy hiểm ở người lớn tuổi vì khả năng thích nghi với nhiệt độ thường kém hơn người trẻ.

Thời tiết nắng nóng kéo dài: Những ai không nên chủ quan?

Không phải ai cũng chịu ảnh hưởng giống nhau khi thời tiết quá nóng. Một số nhóm có nguy cơ gặp biến chứng tim mạch cao hơn:

• Người tăng huyết áp: người đang điều trị tăng huyết áp cần theo dõi huyết áp thường xuyên trong mùa nóng. Nhiệt độ môi trường thay đổi có thể khiến huyết áp dao động bất thường dù vẫn uống thuốc đều đặn.
• Người lớn tuổi: người lớn tuổi thường ít cảm thấy khát hơn người trẻ, vì vậy rất dễ rơi vào tình trạng thiếu nước mà không nhận ra. Song song đó, khả năng điều hoà thân nhiệt của người cao tuổi thường kém, dễ mệt khi trời nóng và tim mạch cũng suy giảm theo tuổi. Vì vậy, đây là nhóm có nguy cơ cao bị sốc nhiệt hoặc biến cố tim mạch trong mùa hè.
• Người có bệnh tim mạch như bệnh mạch vành, rối loạn nhịp tim, suy tim, đột quỵ,… cần đặc biệt cẩn thận khi thời tiết oi bức kéo dài. Nhiệt độ cao có thể làm làm tim phải hoạt động nhiều hơn, khiến các triệu chứng bệnh dễ bùng phát.
• Người làm việc ngoài trời: người lao động ngoài trời như tài xế, công nhân công trình hoặc người thường xuyên di chuyển dưới nắng gắt có nguy cơ mất nước rất cao. Nếu không nghỉ ngơi hợp lý và bù nước đầy đủ, cơ thể dễ rơi vào trạng thái kiệt sức vì nhiệt.
• Người có bệnh nền như đái tháo đường, béo phì: những người mắc bệnh chuyển hóa thường có hệ tuần hoàn và khả năng điều hòa nhiệt kém hơn bình thường. Khi trời nóng kéo dài, nguy cơ biến chứng tim mạch cũng tăng lên đáng kể.

Những dấu hiệu cảnh báo cơ thể đang bị ảnh hưởng bởi nắng nóng

Nhiều triệu chứng tim mạch trong mùa nóng dễ bị nhầm với mệt mỏi thông thường. Tuy nhiên nếu cơ thể xuất hiện các dấu hiệu dưới đây, cần theo dõi cẩn thận và chủ động thăm khám sớm.

Chóng mặt, choáng váng

Đây là dấu hiệu khá phổ biến khi huyết áp thay đổi hoặc cơ thể mất nước. Nếu tình trạng xảy ra thường xuyên, đặc biệt khi đứng lên đột ngột, không nên chủ quan.

Tim đập nhanh, hồi hộp

Khi cơ thể quá nóng, tim phải hoạt động nhiều hơn để điều hòa nhiệt độ. Nếu cảm giác hồi hộp kéo dài, xuất hiện ngay cả khi nghỉ ngơi hoặc kèm khó thở, cần được kiểm tra sớm.

Đau tức ngực

Đây là dấu hiệu cảnh báo quan trọng. Một số người cảm thấy: Nặng ngực Tức ngực Đau lan vai hoặc tay trái. Tình trạng này có thể liên quan đến thiếu máu cơ tim hoặc cơn đau tim.

Khó thở, mệt bất thường

Nếu chỉ vận động nhẹ nhưng đã thấy hụt hơi, mệt kéo dài hoặc cảm giác kiệt sức nhanh hơn bình thường, có thể tim mạch đang chịu áp lực lớn.

Ngất hoặc gần ngất

Đây là dấu hiệu nguy hiểm cần được xử trí sớm. Ngất trong thời tiết nắng nóng có thể liên quan đến tụt huyết áp nghiêm trọng, rối loạn nhịp tim hoặc sốc nhiệt.

Làm sao để bảo vệ tim mạch mùa nắng nóng?

Mùa nắng nóng khiến cơ thể dễ mất nước, rối loạn điện giải và làm tim phải hoạt động nhiều hơn để điều hòa thân nhiệt. Đây cũng là thời điểm nguy cơ tăng huyết áp, đột quỵ, nhồi máu cơ tim hoặc suy tim có thể gia tăng, đặc biệt ở người lớn tuổi và người có bệnh nền tim mạch.

Để bảo vệ tim mạch trong thời tiết nắng nóng, cần lưu ý:

Uống đủ nước, uống đúng cách

• Không đợi khát mới uống
• Ưu tiên nước lọc, nước điện giải nhẹ, nước canh, trái cây nhiều nước (cam, quýt, bưởi,…)
• Hạn chế rượu bia, cà phê, nước ngọt vì dễ gây mất nước

Tránh hoạt động ngoài trời vào khung giờ nắng gắt

• Hạn chế ra ngoài từ khoảng 10h – 16h
• Nếu phải làm việc ngoài trời, nên nghỉ giữa giờ và bổ sung nước thường xuyên
• Không vận động cường độ cao khi thời tiết quá oi bức

Kiểm soát huyết áp và các bệnh nền

Người có tiền sử: tăng huyết áp, bệnh mạch vành, rối loạn mỡ máu, đái tháo đường,… cần theo dõi huyết áp đều đặn và dùng thuốc đúng chỉ định. Không tự ý ngưng thuốc khi không có chỉ định của bác sĩ.

Ăn uống lành mạnh cho tim mạch

• Giảm muối, đồ ăn nhiều dầu mỡ
• Tăng rau xanh, trái cây tươi
• Ưu tiên cá, thực phẩm giàu kali và chất xơ
• Hạn chế thức ăn quá mặn hoặc thức ăn chế biến sẵn

Ngủ đủ và tránh căng thẳng kéo dài

Nắng nóng dễ gây mất ngủ, mệt mỏi, kích thích thần kinh giao cảm khiến tim đập nhanh và huyết áp tăng cao hơn.

Nhận biết sớm dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm

Không nên chủ quan khi xuất hiện các triệu chứng: đau ngực, khó thở, chóng mặt, choáng váng, tim đập nhanh bất thường, đau đầu dữ dội, yếu liệt tay chân,… Đây có thể là những cảnh báo tim mạch nguy hiểm cần được thăm khám sớm.

Chủ động bảo vệ tim mạch trong mùa nắng nóng

Mùa nắng nóng có thể khiến tim mạch và huyết áp chịu nhiều ảnh hưởng, làm tăng nguy cơ xảy ra các biến cố nguy hiểm nếu không được theo dõi và kiểm soát kịp thời. Đáng lo ngại là nhiều dấu hiệu cảnh báo ban đầu thường dễ bị bỏ qua do nhầm lẫn với tình trạng mệt mỏi thông thường trong thời tiết oi bức.

Chủ động thăm khám và tầm soát sớm đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện các vấn đề tim mạch tiềm ẩn, đặc biệt ở những người có nguy cơ cao hoặc thường xuyên xuất hiện các triệu chứng bất thường. Việc kiểm tra định kỳ không chỉ giúp đánh giá tình trạng sức khỏe hiện tại mà còn hỗ trợ kiểm soát nguy cơ biến chứng về lâu dài.

Nếu xuất hiện các dấu hiệu như đau ngực, khó thở, hồi hộp, chóng mặt hoặc huyết áp dao động bất thường, không nên chủ quan, hãy liên hệ với cơ sở y tế gần nhất để được kiểm tra và hỗ trợ kịp thời.